TCMB’nin Haziran Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu da yayımlandı

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) haziran ayında Tüketici Fiyat Endeksi’nin (TÜFE) %1,13 arttığını ve yıllık enflasyonun 1,23 puan yükselerek %12,62 olduğunu açıklamasının ardından TCMB’nin Haziran Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu da yayımlandı. TCMB raporu’na göre, temel mal enflasyonu tüm alt gruplarda yükselirken, hizmet enflasyonu normalleşme sürecinin etkilediği kalemler öncülüğünde arttı.

Uzun zamandan beri 6.85’lere demir atan USDTRY’De Cuma günü ‘algo’ hareketi yaşandı. Bankalar arası Döviz piyasasında oluşan hatalı fiyatlama, algoritmik işlemleri harekete geçirdi. Robot alımların devreye girmesiyle birlikte Borsa İstanbul’da işlem gören döviz kontratlarındaki temmuz, ağustos, eylül vadeli fiyatlar hızlı yükseldi. Hatalı fiyatlamanın algolar tarafından gerçek algılanmasıyla birlikte ağustos vadeli kontratlarda USDTRY’de fiyatları yaklaşık yüzde 10 fırladı. Ağustos kontratlarında fiyatlar 6.96 TL’den 7.6576 TL’ye yükselirken, temmuz kontratlarında ise fiyatlar 6.90 TL’den 7.02’ye geldi. Bankacılar, İnterbank’taki hatalı fiyatlamanın, robot yazılımları tüm vadelerde harekete geçirdiğini ve algoritmik işlemler gerçekleştiğini ifade ettiler. Bankacılar, bir bankanın spota yanlış kotasyon girmesinin robot yazılımlar harekete geçirdiğini belirtiyor.

Katar Dışişleri Bakanı Al Sani, ülkesinin Türkiye ile kurduğu ilişkilerden övgüyle söz etti. Twitter’daki hesabından yaptığı paylaşımda Al Sani, “Türkiye ile stratejik ilişkilerimiz günden güne güçleniyor” ifadelerini kullandı. Al Sani, iki kardeş ülke ve halkın ekonomi, yatırım, ticaret, enerji, savunma alanlarındaki ortak çıkarlarının her geçen gün daha da güçlendiğini söyledi.

Kredi derecelendirme kuruluşu Fitch’in Türkiye raporunda ülke ekonomisinin yaşadığı ‘dış kırılganlıklara dikkat çekildi. Rapora göre: Dış kırılganlıklar Türkiye’nin kredi notunda temel zayıf alan olmayı sürdürüyor. Cari işlemler dengesinin yılın ikinci yarısında istikrar kazanmasını bekliyoruz ancak aşağı yönlü önemli riskler var. Türkiye’nin rezervlerinde azalma olduğunu gösteren bir trend var; bu, şubat ayından bu yana dış kırılganlıkları artırıyor. Türkiye üzerindeki dış baskıların daha belirgin hale gelmesi halinde buna politika olarak nasıl karşılık verileceği belirsizleşebilir.

JPMorgan Chase & Co stratejistlerinin Cuma günü yayınladığı rapora göre, aşırı gevşek para politikasına tüm dünyada artan borç seviyelerini desteklemek için uzun bir süreliğine ihtiyaç duyulacak ve bu durum likiditenin artmasına yol açarken, aynı zamanda küresel hisse senedi ve tahvil fiyatlarını destekleyecek. Raporda sonucun “daha fazla borç, daha fazla likidite, daha fazla varlık değerlenmesi” olacağını kaydetti ve tüm dünyada bu yıl borçlarda 16 trilyon artış olacağı ve yıl sonu itibarıyla toplam özel sektör ve kamu sektörü borçlanmalarının 200 trilyon dolar ile rekor seviyeye ulaşacağı tahmininde bulundu. Bu durumun daha yüksek tasarruf oranlarına, çok gevşek merkez bankası politikalarına ve sistemde daha fazla nakite yol açacağını ve bu paranın büyük kısmının küresel hisse senedi piyasasına gidebileceğini kaydettiler. JPMorgan stratejistleri, “Yüksek nakit varlıkları, tahviller ve hisse senetleri gibi nakit dışı varlıklar için güçlü bir arka plan desteği yaratır,” dedi ve “Tahvil faizlerinin mevcut düşük seviyeleri dikkate alındığında, bu likiditenin büyük kısmı, zaman içinde tedbir amaçlı tasarruf sübvansyonlarına ihtiyaç ile birlikte, er ya da geç hisse senetlerine yönelecek” değerlendirmesinde bulundu.

Avrupa Merkez Bankası (ECB) Yönetim Konseyi üyesi Rehn Euro Bölgesi ekonomisinin durumuna ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Rehn, “Orta vadede, “Covid-19 virüs” krizinin etkisi açık bir şekilde enflasyondan ziyade dezenflasyon şeklinde olacak” dedi. Rehn, webinarda yaptığı konuşmada, “Bunun yanında, deflasyon tehlikesi son dönemde yeniden ortaya çıktı” şeklinde konuştu. ECB’nin tepkisinin “hem orantılı hem de gerekli” olduğunu söyleyen Rehn, “Geçmişteki krizden çıkarılan derslerden biri, finans piyasasında paniği kontrol altına almak ve ekonomik çöküşü önlemek için para politikasının karşı konulmaz gücüne başvurmak” şeklinde görüş belirtti. Rehn, “Önceki krizden öğrendiklerimizi uyguluyoruz” dedi.

ECB İcra Kurulu’nun eski üyelerinden Coeure, Euro Bölgesi’nin muhtemelen en azından beş yıl daha pozitif faizi görmeyeceğini söyledi. Şimdi Uluslararası Ödemeler Bankası’nın (BIS) inovasyon birimine başkanlık eden Coeure, piyasaların ECB’nin bilançosunun daralmayacağını ve negatif faizlerin süreceğini işaret etmekte olduğunu kaydetti. Coeure ayrıca, salgının bazı bölgelerde yeniden canlanması ve Amerika kıtasında kontrol altına alınamaması ile birlikte, pandemiden ekonomik toparlanmanın hızı konusunda da temkinli. Coeure, “Bu krizin gerçekten halen ilk safhasındayız. Sonun başlangıcında bile değiliz, hala başlangıcın başlangıcındayız,” dedi ve “Şimdi hükümetler ve merkez bankalarının karşı karşıya bulunduğu zorluk, belirsizliği yönetebilmek” değerlendirmesinde bulundu.

HSBC Holdings Plc, Pekin yönetiminin Hong Kong’da yeni güvenlik yasasını uygulamaya koyması ile birlikte artan siyasi tansiyona rağmen, Çin’de hem büyük hem de perakende müşterileri çekebilmek için yatırımlarını artırmayı taahhüt etti. HSBC’den, Cuma günü yapılan açıklamada, anakara Çin’de müşterilere dijital servet ve planlama hizmetleri sağlayarak yeni bir servis başlatmakta olduğunu duyurdu. Bu hizmet ilk başta Guangzhou ve Şanghay’daki yeni müşterileri kapsayacak. Banka ayrıca işlerini desteklemek için bir fintech şirketi de kuruyor.

İran Cumhurbaşkanı Ruhani, başkent Tahran’daki Hükümet Ekonomi Merkezi toplantısında döviz kurunun İran yerel para birimi karşısında yükselmesini, ‘psikolojik operasyon’ olarak nitelendirerek “Düşmanın İran ekonomisini çökertmek için hazırladığı komplolar başarılı olamayacak” dedi. Döviz ve altın fiyatları ile ekonomi piyasasındaki gelişmeleri ‘düşmanın ülke ekonomisini bozmak için yürüttüğü psikolojik operasyon’ şeklinde nitelendiren Ruhani, “Düşmanın İran ekonomisini çökertmek için hazırladığı komplolar başarılı olamayacak” ifadelerini kullandı.

İran Dışişleri Bakanı Zarif, Avrupa Birliği (EU) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikaları Yüksek Temsilcisi Borell’e gönderdiği mektupta nükleer anlaşmayla ilgili uyarılarda bulundu. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Musevi’nin İran devlet medyasında yer alan açıklamasına göre Zarif, Borell’e nükleer anlaşmayla ilgili mektupta Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Yönetim Kurulu’na sundukları İran karşıtı tasarı nedeniyle Almanya, Fransa ve İngiltere’yi eleştiren Zarif, İran ile UAEA arasındaki iş birliğine yönelik her türlü müdahalenin nükleer anlaşmaya aykırı olduğunu savunarak, bunun mevcut iş birliğine negatif etki yapabileceği uyarısında bulundu. Almanya, Fransa ve İngiltere’yi nükleer anlaşmaya uymamakla eleştiren Zarif, sorunun çözümü için Ortak Komisyonun konuya dahil olmasını istedi.

Çin’in Hubey eyaletine bağlı Vuhan kentinde ortaya çıkan ve dünyaya yayılan “Covid-19 virüs” tespit edilen kişi sayısı, vakalara ilişkin güncel verilerin derlendiği “Worldometer” internet sitesine göre, dünya genelinde vaka sayısı dünya genelinde 11 milyon kişiyi geçti ve hayatını kaybedenlerin sayısı 530k seviyesinde. Güney Afrika Cumhuriyeti’nde, Pazar günü 10 bin 853 kişide virüs tespit edildi.

Geçtiğimiz son 2 hafta takip edilen yoğun ekonomik veri akışındaki genel olarak toparlanma ve olumlu havanın etkisi ile fiyatlanan piyasalarda görece daha sakin bir takvim yoğunluğu beklenirken hafta başlangıcına “Covid-19 virüs” vaka sayılarındaki artışın devamı, jeopolitik riskleri yeniden gündemde taşıma eğilimindeki gelişmeler ve gün içi haber akışlarının fiyatlamada etkili olması beklenen bir hafta piyasaları beklemekte. Teknik olarak bakıldığında pek çok ürünün kritik seviyelere ulaşmış olması hafta içerisinde veri ve haber akışı kaynaklı ani ve sert kırılmaların gelebileceği beklentilerini güçlendirmekte. Yeni hafta başlangıcı öncesinde dikkati çeken ana konular hafta sonu artan jeopolitik riskler ve pandemide “2. Dalga” kaygılarını gündemde tutmaya devam eden vaka sayılarındaki artış dikkati çekmekte. Geçtiğimiz hafta ortasında biten 2020 ilk yarı yılın ardından, 2. Yarı yılın ilk haftasında haber ve veri akışına göre trendlerde yön tayini ve hacimli fiyat hareketleri gündeme gelebilir. Hafta boyunca haber akışı ve gelişmeler yakından takip edilmeli.

Hindistan ve Çin arasındaki sınır bölgelerinden Ladakh’da 15 Haziranda 20 Hintli askerin hayatını kaybetmesi ile sonuçlanan çatışmanın ardından bölgede tansiyon yükselmeye devam ediyor. Hindistan’da televizyon kanallarının haberine göre Hindistan Hava Kuvvetlerinin Çin ile çatışmanın yaşandığı Ladakh’taki hava üssünde, savaş ve nakliye uçaklarının yanı sıra taarruz helikopterlerinin uçuşlarıyla hareketliliğin arttığı bildirildi. Gazetecilere yapılan açıklamada, Hint Hava Kuvvetlerinin tüm zorlukları karşılamaya ve operasyonlara hazır olduğunu belirtti. Söz konusu hava üssünün Çin sınırı boyunca ülkenin muharebeye hazırlık derecesinin artırılmasında önemli bir oynadığı belirtiliyor. Asya’nın ve Dünya’nın iki büyük ülkesi arasında yaşanabilecek sıcak çatışmalar jeopolitik risklerin yeniden gündemde oturmasını tetikleyebilir.

Almanya İçişleri Bakanı Seehofer, “Çin’den karışık tehditler geldiğini” söyleyerek, bu ülkeye karşı uyarıda bulundu. Seehofer’e göre Çin, Almanya’nın stratejik altyapı kuruluşları ile ilgileniyor. Almanya’da konuşan Bakan, “Çin’in, yüzleşmemiz gereken karışık tehditleri ile karşı karşıyayız” diyerek, bu tehditlerden birinin “casusluk” olduğunu ifade etti. Seehofer, Çinlilerin Almanya’nın kritik önemdeki altyapı kuruluşları ile ilgilendiğini ve bunun da yeni İpek Yolu stratejisiyle paralellik gösterdiğini” belirtti. “Covid-19 virüs” krizinde Çin’in rekabet sistemi içinde kendi çıkarlarını en sert şekilde savunan ülkelerden biri olduğunun netleştiğini ifade eden Seehofer, salgının başında Pekin’in dünya kamuoyuyla oldukça sınırlı bir bilgi paylaşımı içinde olduğunu hatırlattı. Bakan Seehofer, bu ülkenin son zamanlarda virüsle mücadelesine ilişkin övgü toplamaya yönelik her şeyi yaptığını ve “yardımsever” konumunda olmak için dünyanın çeşitli yerlerine koruyucu malzeme gönderdiğini söyledi.